{"id":8346,"date":"2023-10-02T18:20:48","date_gmt":"2023-10-02T16:20:48","guid":{"rendered":"https:\/\/deckare.pl\/?p=8346"},"modified":"2026-01-26T06:19:51","modified_gmt":"2026-01-26T05:19:51","slug":"podrecznik-mlodego-anarchisty-rafal-chojnacki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/deckare.pl\/?p=8346","title":{"rendered":"Podr\u0119cznik m\u0142odego anarchisty (Rafa\u0142 Chojnacki)"},"content":{"rendered":"
\"Joakim
Joakim Zander: Uczciwe \u017cycie<\/figcaption><\/figure>\n

Kiedy w poszukiwaniu mocnych wra\u017ce\u0144 student pierwszego roku prawa na Uniwersytecie w Lundzie, jedzie do Malm\u00f6, by zobaczy\u0107 demonstracj\u0119 neonazist\u00f3w, w trakcie kt\u00f3rej mia\u0142y si\u0119 \u015bciera\u0107 si\u0142y skrajnej prawicy z lewicowymi boj\u00f3wkarzami, nie wie jeszcze, \u017ce kilka, trwaj\u0105cych mgnienie oka wydarze\u0144, zmieni jego \u017cycie. Zamiast zakuwa\u0107 do egzamin\u00f3w, zwi\u0105\u017ce si\u0119 z grup\u0105, do kt\u00f3rej nale\u017cy zamaskowana walkiria o zielonych oczach.<\/p>\n

W nowej powie\u015bci Joakima Zandera<\/strong> mamy do czynienia z konstrukcj\u0105 szkatu\u0142kow\u0105, poznajemy g\u0142\u00f3wnego bohatera podczas wieczoru autorskiego, podczas kt\u00f3rego odpowiada on na pytania, dotycz\u0105ce napisanej w\u0142a\u015bnie powie\u015bci. Zako\u0144czenie za\u015b, rozgrywa si\u0119 po spotkaniu. Sam \u015brodek, to niejako tre\u015b\u0107 ksi\u0105\u017cki, o kt\u00f3rej mowa wcze\u015bniej. Sprawia to, \u017ce g\u0142\u00f3wnego bohatera \u0142atwo mo\u017cna by uto\u017csami\u0107 z pisarzem, zw\u0142aszcza \u017ce bohater nie jest przedstawiony z imienia. Przestrzega\u0142bym jednak przed tak uproszczon\u0105 interpretacj\u0105. Mamy wszak do czynienia z powie\u015bci\u0105 sensacyjn\u0105, a ten chwyt literacki ma nam jedynie uwiarygodni\u0107 ca\u0142\u0105 opowie\u015b\u0107.<\/p>\n

Wspomniany wy\u017cej student pochodzi z ma\u0142ej miejscowo\u015bci ko\u0142o Norrk\u00f6ping, a studia prawnicze w Lundzie maj\u0105 by\u0107 dla niego okazj\u0105 do zmiany \u015bmiertelnie nudnego \u017cycia, kt\u00f3re czeka\u0142oby go w rodzinnej miejscowo\u015bci. Udaje mu si\u0119 znale\u017a\u0107 niedrogi pok\u00f3j, kt\u00f3ry podnajmuje od Ludviga, jednego ze starszych student\u00f3w, pochodz\u0105cego z bogatej rodziny z Malm\u00f6. Dla autora jest to okazj\u0105 do pokazania nowego spo\u0142ecze\u0144stwa klasowego, kt\u00f3re powsta\u0142o w pozornie tylko egalitarnej Szwecji. To w\u0142a\u015bnie przeciwko takim osobom wyst\u0119puje czw\u00f3rka anarchist\u00f3w, nad kt\u00f3rymi wydaje si\u0119 czuwa\u0107 emerytowany profesor, o imieniu Charles.<\/p>\n

Zielonooka dziewczyna, przedstawiaj\u0105ca si\u0119 jako Max, zachowuje si\u0119, jakby rekrutowa\u0142a nowego cz\u0142onka do elitarnego oddzia\u0142u. Zakochany w niej ch\u0142opak przekracza powoli kolejne bariery, oddzielaj\u0105ce go od zak\u0142amanego spo\u0142ecze\u0144stwa. Jakby wierzy\u0142 anarchistycznemu has\u0142u, kt\u00f3re m\u00f3wi, \u017ce nie da si\u0119 prowadzi\u0107 uczciwego \u017cycia, przestrzegaj\u0105c prawa. W tle wci\u0105\u017c prowadzone s\u0105 dyskusje o teoriach, kt\u00f3re s\u0105 podbudow\u0105 dzia\u0142ania grupy. Doskonale t\u0142umacza one podejmowane przez anarchist\u00f3w dzia\u0142ania, pozwalaj\u0105ce na zdobycie nielegaln\u0105 drog\u0105 funduszy na dalsz\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 grupy.<\/p>\n

Powie\u015b\u0107 obfituje nie tylko w ciekawe portrety psychologiczne bohater\u00f3w, ale te\u017c w niebanalne zwroty akcji, kt\u00f3rym towarzyszy niepewno\u015b\u0107, zwi\u0105zana z dalszymi losami studenta. Fani powie\u015bci Jensa Lapidusa<\/strong>, podobnie jak w Szybkim cashu<\/em>, znajd\u0105 tu \u015bwiat, kt\u00f3rego istnienia nawet nie podejrzewali. Jednak zamiast sztokholmskiego p\u00f3\u0142\u015bwiatka, zamieszkuj\u0105 go przest\u0119pcy zupe\u0142nie innego rodzaju. Z reszt\u0105 pewne motywy w losach g\u0142\u00f3wnego bohatera „Uczciwego \u017cycia” przybli\u017caj\u0105 go do JW, bohatera wspomnianej powie\u015bci Lapidusa. Nie dziwi zatem rekomendacja starszego kolegi po pi\u00f3rze na ok\u0142adce.<\/p>\n

Zander idzie jednak w\u0142asn\u0105 drog\u0105, snuj\u0105c opowie\u015b\u0107 przedstawiaj\u0105c\u0105 relacje g\u0142\u00f3wnego bohatera z rodzicami, siostr\u0105, wsp\u00f3\u0142lokatorami, kolegami ze studi\u00f3w i w ko\u0144cu z grup\u0105 anarchist\u00f3w. Ta ostatnia, kluczowa dla fabu\u0142y, nadaje ciekawego tonu, o zabarwieniu ideologicznym. Oto bowiem mamy do czynienia z anarchistami, opisywanymi jako ci „na lewo od lewej strony”, pogl\u0105d\u00f3w politycznych.<\/p>\n

W powie\u015bciach z gatunku nordic noir cz\u0119sto dominuje lewicowe widzenie \u015bwiata. Zander przekracza jednak t\u0105 barier\u0119. Nie prezentuje wprawdzie zalet konserwatyzmu, ale ostrzega przed tym, \u017ce skrajnie lewicowe pogl\u0105dy mog\u0105 przyci\u0105ga\u0107 do dzia\u0142ania niew\u0142a\u015bciwe osoby. Wy\u015bmiany te\u017c zostaje mit wsp\u00f3\u0142czesnego Robin Hooda. Anarchi\u015bci z powie\u015bci nie pomagaj\u0105 nikomu, mo\u017ce poza starym, nieco zgorzknia\u0142ym profesorem Charlesem.<\/p>\n

„Uczciwe \u017cycie” to powie\u015b\u0107, w kt\u00f3rej nie brakuje sensacyjnych scen. Jednak to w\u0142a\u015bnie te spokojniejsze momenty (troch\u0119 jak w powie\u015bciach Henninga Mankella<\/strong>), przyci\u0105gaj\u0105 czytelnika. Opowie\u015bci o klasykach anarchizmu, rozwa\u017cania etyczne i prawne, czy te\u017c wreszcie sceny, w kt\u00f3rych g\u0142\u00f3wny bohater jest pozostawiony w\u0142asnym my\u015blom, to najlepsze fragmenty powie\u015bci. Chocia\u017c w\u0105tek detektywistyczny wydaje si\u0119 by\u0107 tu w\u0142a\u015bciwie marginalnym – powie\u015bci bli\u017cej do thrillera, ni\u017c krymina\u0142u – paradoksalnie to w\u0142a\u015bnie kr\u00f3tki fragment, w kt\u00f3rym m\u0142ody student prowadzi \u015bledztwo w sprawie grupy Max, zmienia ca\u0142kowicie uk\u0142ad si\u0142 na szachownicy.<\/p>\n

Poprzednie powie\u015bci Zandera do\u015b\u0107 wysoko zawiesi\u0142y poprzeczk\u0119. Jednak Uczciwe \u017cycie<\/em>\u00a0idzie ca\u0142kowicie pod pr\u0105d jego wcze\u015bniejszej tw\u00f3rczo\u015bci. Mam wra\u017cenie, \u017ce trudno b\u0119dzie przeskoczy\u0107 tak zaskakuj\u0105c\u0105 fabu\u0142\u0119. Zw\u0142aszcza \u017ce jest to ksi\u0105\u017cka, kt\u00f3ra ma szans\u0119 spodoba\u0107 si\u0119 nie tylko mi\u0142o\u015bnikom nordic noir.<\/p>\n

Joakim Zander, Uczciwe \u017cycie<\/a>, Sonia Draga, 2023.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kiedy w poszukiwaniu mocnych wra\u017ce\u0144 student pierwszego roku prawa na Uniwersytecie w Lundzie, jedzie do Malm\u00f6, by zobaczy\u0107 demonstracj\u0119 neonazist\u00f3w, w trakcie kt\u00f3rej mia\u0142y si\u0119 \u015bciera\u0107 si\u0142y skrajnej prawicy z lewicowymi boj\u00f3wkarzami, nie wie jeszcze, \u017ce kilka, trwaj\u0105cych mgnienie oka wydarze\u0144, zmieni jego \u017cycie. Zamiast zakuwa\u0107 do egzamin\u00f3w, zwi\u0105\u017ce si\u0119 z grup\u0105, do kt\u00f3rej nale\u017cy … Czytaj dalej Podr\u0119cznik m\u0142odego anarchisty (Rafa\u0142 Chojnacki)<\/span> →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[63],"tags":[1008,971,549,395,3271],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8346"}],"collection":[{"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8346"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8346\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9319,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8346\/revisions\/9319"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8346"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8346"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8346"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}