{"id":7770,"date":"2017-11-07T09:54:08","date_gmt":"2017-11-07T08:54:08","guid":{"rendered":"https:\/\/deckare.pl\/?p=7770"},"modified":"2021-11-07T09:59:51","modified_gmt":"2021-11-07T08:59:51","slug":"7770","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/deckare.pl\/?p=7770","title":{"rendered":"Demon z przesz\u0142o\u015bci (Rafa\u0142 Chojnacki)"},"content":{"rendered":"
\"Sven
Sven Elvestad: Cz\u0142owiek z niebieskim szalem<\/figcaption><\/figure>\n

Sven Elvestad<\/strong>, znany na \u015bwiecie pod pseudonimem Stein Riverton<\/strong>, to norweski klasyk literatury kryminalnej. Tworzy\u0142 na pocz\u0105tku XX wieku i jego krymina\u0142y doskonale wpisuj\u0105 si\u0119 w realia epoki. Nie jest to ju\u017c opowie\u015b\u0107 o genialnym detektywie, pokroju Sherlocka Holmesa<\/strong> – cho\u0107 bohaterowi serii Elvestada, Asbj\u00f8rna Kraga<\/strong> nie brakuje zdolnio\u015bci dedukcyjnych – a bardziej opowie\u015b\u0107 w stylu clue-puzzle, typowa dla Z\u0142otej Ery Krymina\u0142u<\/strong>.<\/p>\n

Detektyw musi tu zebra\u0107 wszystkie potrzebne informacje, przetrawi\u0107 je w g\u0142owie, a na koniec zaskoczy\u0107wszystkich rozwi\u0105zaniem kryminalej zagadki. Oczywi\u015bcie nie jest to \u0142atwe zadanie, a czasem \u017cycie samego \u015bledczego wisi na w\u0142osku.
\nElvestad jest klasykiem nie tylko dlatego, \u017ce pisa\u0142swoje krymina\u0142y 100 lat temu. Najwa\u017cniejsze w jego przypadku jest to, \u017ce ju\u017c w\u00f3wczas potrafi\u0142 przemyci\u0107 do swojej prozy ciekawe obserwacje spo\u0142eczne. Jego powie\u015bci by\u0142y te\u017c do\u015b\u0107 nowoczesne pod wzgl\u0119dem opisu \u00f3wczesnej rzeczywisto\u015bci. Wystarczy przyjerz\u0119\u0107 sie sytuacji, w kt\u00f3rej na scen\u0119 wkracza detektyw.<\/p>\n

Znajomy Kraga, porucznik Helmersen, wik\u0142a si\u0119 mi\u0142osny tr\u00f3jk\u0105t. Urlop w Danii zaowocowa\u0142 romansem z pi\u0119kn\u0105 Soni\u0105, kt\u00f3ra jest m\u0119\u017catk\u0105. Kiedy jednak okazuje si\u0119 \u017ce jej i jej m\u0119\u017cowi grozi niebezpiecze\u0144stwo, policjant staje na wysoko\u015bci zadania, pr\u00f3buj\u0105c chroni\u0107 oboje. Dopiero tajemnicze znikni\u0119cie Soni sprawia, \u017ce dochodzi do wniosku, i\u017c sam nie poradzi sobie z t\u0105 spraw\u0105. Wzywa na pomoc najlepszego prywatnego detektywa z Christiani (dawna nazwa Oslo).<\/p>\n

Od momentu pojawienia si\u0119 Kraga, akcja przyspiesza. Otrzymujemy ciekawy portret zar\u00f3wno samych bohater\u00f3w epoki, jak i sytuacji spo\u0142eczno-politycznej, kt\u00f3ra ma bezpo\u015bredni wp\u0142yw na rozw\u00f3j fabu\u0142y. Aby nie zdradza\u0107 zabior\u0119 z tej skomplikowanej uk\u0142adanki, powiem tylko \u017ce „Cz\u0142owiek z niebieskim szalem” doskonale portretuje linki, zwi\u0105zane ze zmian\u0105 sytuacji w Europie po rewolucji bolszewickiej w Rosji.<\/p>\n

Chocia\u017c powie\u015b\u0107 Elvestada opiera si\u0119 w tym wydaniu na przedwojennym t\u0142umaczeniu, to jednak odpowiednia redakcja tekstu sprawia, \u017ce drobne archaizmy, zamiast dra\u017cni\u0107, pog\u0142\u0119biaj\u0105 jedynie realizm opisywanej epoki. Wprawdzie wsp\u00f3\u0142czesne wydania ksi\u0105\u017cek tego skandynawskiego klasyka nie mog\u0119 konkurowa\u0107 z nowoczesnymi thrillerem i kryminalnymi wsp\u00f3\u0142czesnych autor\u00f3w, jednak trudno wyobrazi\u0107 sobie kogo\u015b, kto uwa\u017ca si\u0119 za fana nordic noir, a nie zna Asbj\u00f8rna Kraga.<\/p>\n

Autor: Rafa\u0142 Chojnacki<\/p>\n

Sven Elvestad, Cz\u0142owiek z niebieskim szalem<\/a>, Wydawnictwo CM<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sven Elvestad, znany na \u015bwiecie pod pseudonimem Stein Riverton, to norweski klasyk literatury kryminalnej. Tworzy\u0142 na pocz\u0105tku XX wieku i jego krymina\u0142y doskonale wpisuj\u0105 si\u0119 w realia epoki. Nie jest to ju\u017c opowie\u015b\u0107 o genialnym detektywie, pokroju Sherlocka Holmesa – cho\u0107 bohaterowi serii Elvestada, Asbj\u00f8rna Kraga nie brakuje zdolnio\u015bci dedukcyjnych – a bardziej opowie\u015b\u0107 w … Czytaj dalej Demon z przesz\u0142o\u015bci (Rafa\u0142 Chojnacki)<\/span> →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[63],"tags":[30,2121,25,971,549,23,24,2531],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7770"}],"collection":[{"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7770"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7770\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7774,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7770\/revisions\/7774"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7770"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7770"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/deckare.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7770"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}